Ana içeriğe atla

TYT · 10. sınıf · Sayma ve Olasılık

Olasılık Konu Anlatımı: Basit Olaylar

MEB konusu: Basit Olayların Olasılıkları. Bu sayfada konunun özeti ve çözümlü örnekler var; tam anlatım ücretsiz üyelikle açılır.

Üyelik ücretsizdir. Giriş yaptıktan sonra konu doğrudan açılır.

Olasılık nedir?

Olasılık, bir olayın gerçekleşme şansını 0 ile 1 arasında bir sayıyla ölçer. Bir deneyin bütün olası çıktıları örnek uzayı oluşturur. Çıktılar eş olasıysa bir olayın olasılığı, istenen çıktı sayısının bütün çıktı sayısına bölümüdür. Bir olayın olasılığı ile tümleyeninin olasılığının toplamı 1’dir.

Sınav
TYT Matematik · AYT’de de sorulabilir
Sınıf ve ünite
10. sınıf · Sayma ve Olasılık
MEB konusu
Basit Olayların Olasılıkları
Tam anlatımda
3 adım adım sahne, 11 çözümlü örnek, 10 soruluk sınama

Sınavda bu konu: 2018–2026

TYT · “Olasılık” satırı · toplam 10 soru, yılda ortalama 1,1

TYT Olasılık: yıllara göre soru sayısı
201820192020202120222023202420252026*
211111111

Geçici veri: eğitim sitelerinin yayımladığı konu dağılımı tablolarından derlendi; ÖSYM resmî dağılım yayımlamaz. * 2026 ön değerlendirme. Bütün konular: TYT soru dağılımı.

Bu konuda neler öğreneceksin?

  • Olasılığın temel terimlerini tanımak: deney, çıktı, örnek uzay, kesin/imkânsız/ayrık olaylar ve bir olayın tümleyeni.
  • Eş olası olan ve olmayan olayların olasılıkları; tümleyen ve ayrık olaylar.

Öğretim programındaki kazanımların kısa özetleri.

Özet

Olasılık: tek bakışta

Dersin sonundaki özet kartları.

deney · çıktıSonucu önceden bilinmeyen iş ve onun olası sonuçları.
örnek uzay EBütün çıktıların kümesi.
olayÖrnek uzayın bir alt kümesi.
kesin · imkânsızP(E) = 1, P(∅) = 0.
0 ≤ P(A) ≤ 1Her olasılık 0 ile 1 arasında.
P(A) = s(A) ÷ s(E)Çıktılar eş olası ise.
eş olası mı?İki zarın toplamları eş olası değil; 36 sıralı ikili eş olası.
P(A′) = 1 − P(A)Tümleyen: A’nın gerçekleşmemesi.
P(A ∪ B) = P(A) + P(B)A ve B ayrık ise.
eş olası olmayan çıktılarOlasılıkları toplamı 1; olay, çıktılarının toplamı.
deneysel olasılıkGerçekleşme ÷ deneme; deneme arttıkça teoriğe yaklaşır.
alanla olasılıkGöktaşının suya düşme olasılığı ≈ 0,71.

Çözümlü örnekler

Önce kendin dene

Dersten seçilmiş 2 örnek. Önce düşün, sonra çözümü aç.

Çözümlü örnek

Bir para iki kez atılıyor (Y: yazı, T: tura). Örnek uzayı yazın. “En az bir yazı gelmesi” olayı ve tümleyeni nedir?

Çözümü gösterÇözümü gizle
  1. E = {YY, YT, TY, TT}: 4 çıktı.
  2. A = {YY, YT, TY}.
  3. A′ = {TT}: hiç yazı gelmemesi.

A = {YY, YT, TY}, A′ = {TT}

Çözümlü örnek

Bir zar atılıyor. A: çift gelmesi, B: 5 gelmesi, C: 4’ten büyük gelmesi. Hangi iki olay ayrıktır?

Çözümü gösterÇözümü gizle
  1. A = {2, 4, 6}, B = {5}, C = {5, 6}.
  2. A ∩ B = ∅: A ile B ayrık.
  3. A ∩ C = {6}, B ∩ C = {5}: bunlar ayrık değil.

A ile B

Tam konu anlatımında neler var?

3 adım adım sahne, 11 çözümlü örnek, 10 soruluk “Kendini dene” sınaması, kısa tarih ve özet. Bölümler:

  1. Deney, çıktı, örnek uzay
  2. Eş olası çıktılar
  3. Eş olası olmayan olaylar

Olasılık: sık sorulanlar

Olasılık kaçıncı sınıf konusu?

10. sınıf konusudur. MEB öğretim programında “Sayma ve Olasılık” ünitesinde, “Basit Olayların Olasılıkları” adıyla yer alır.

Olasılık TYT’de mi, AYT’de mi?

Konu çizgimizde TYT Temel Matematik konusudur ve AYT’de de sorulabilen konular arasındadır. MEB’in kazanım belgesi konuları TYT ve AYT diye ayırmaz; bu ayrım bizim önerimizdir.

Tam konu anlatımı nasıl açılır?

Ücretsiz üye olup giriş yapınca portalda bu konu açılır: 3 adım adım sahne, 11 çözümlü örnek ve 10 soruluk sınama. Hesabın yoksa ücretsiz üye ol; üyelik hiçbir zaman ücretli bir pakete bağlanmaz.

Hikâyesi blogda

Bütün TYT konuları ve soru dağılımı: TYT Matematik konuları.