Ana içeriğe atla

TYT · 12. sınıf · Ölçme

Çevre, Alan ve Hacim Ölçme: Ölçekli Çizimler (TYT)

MEB konusu: Çevre, Alan ve Hacim Ölçme. Bu sayfada konunun özeti ve çözümlü örnekler var; tam anlatım ücretsiz üyelikle açılır.

Üyelik ücretsizdir. Giriş yaptıktan sonra konu doğrudan açılır.

Çevre, Alan ve Hacim Ölçme nedir?

Ölçek, çizimdeki uzunluğun gerçek uzunluğa oranıdır: 1 : 2000 ölçekli bir planda 1 cm, gerçekte 2000 cm’dir. Uzunluklar k katına çıkınca alan k², hacim k³ katına çıkar. Bu yüzden ölçekli bir plan ya da maketten gerçek alan ve hacim bulunurken ölçek oranının karesi ve küpü kullanılır; birimler de dönüştürülür.

Sınav
TYT Matematik
Sınıf ve ünite
12. sınıf · Ölçme
MEB konusu
Çevre, Alan ve Hacim Ölçme
Tam anlatımda
4 adım adım sahne, 14 çözümlü örnek, 10 soruluk sınama

Bu konuda neler öğreneceksin?

  • Ölçekli çizimlerden uzunluk, çevre, alan ve hacim bulma problemleri.

Öğretim programındaki kazanımların kısa özetleri.

Özet

Çevre, Alan ve Hacim Ölçme: tek bakışta

Dersin sonundaki özet kartları.

1 : nÖlçek = çizimdeki uzunluk ÷ gerçek uzunluk, ikisi aynı birimle.
gerçek uzunlukÇizimdeki uzunluk × n. Çevre bir uzunluktur: o da n katı.
çizgi ölçekBölmeleri gerçek uzunluğu gösterir; çizim büyütülse de doğru kalır.
uzunluk1 km = 1.000 m; 1 m = 10 dm = 100 cm; 1 cm = 10 mm.
alan birimleriHer basamakta × 100: 1 m² = 10.000 cm²; 1 km² = 1.000.000 m².
hacim birimleriHer basamakta × 1.000: 1 m³ = 1.000 dm³ = 1.000.000 cm³.
litre1 L = 1 dm³ = 1.000 cm³; 1 mL = 1 cm³; 1 m³ = 1.000 L.
dönüm, hektar1 dönüm = 1.000 m²; 1 hektar = 10.000 m²; 1 km² = 100 hektar.
alan × n²Gerçek alan = çizimdeki alan × n². Uzunluklar k katıysa alanlar k² katı.
hacim × n³Uzunluklar k katıysa hacimler k³ katı: kenarı 2 katı küp, 8 küp.
1 : 1001 cm ↔ 1 m, 1 cm² ↔ 1 m², 1 cm³ ↔ 1 m³: sayılar aynı, birimler farklı.
ölçek çubuğuUzunluk ÷ çubuk boyu × çubuğun değeri. Tycho ≈ 85 km, Jezero ≈ 45 km.

Çözümlü örnekler

Önce kendin dene

Dersten seçilmiş 2 örnek. Önce düşün, sonra çözümü aç.

Çözümlü örnek

1 : 2.000 ölçekli bir planda dikdörtgen biçimli bir park 15 cm × 9 cm’dir. Parkın çevresine tel çit çekilecek. Kaç metre tel gerekir?

Çözümü gösterÇözümü gizle
  1. Gerçek uzunluklar: 15 · 2.000 = 30.000 cm = 300 m ve 9 · 2.000 = 18.000 cm = 180 m.
  2. Çevre: 2 · (300 + 180) = 960 m.
  3. Kısa yol: çizimdeki çevre 2 · (15 + 9) = 48 cm; 48 · 2.000 = 96.000 cm = 960 m.

960 m

Çözümlü örnek

0,6 m² kaç cm²’dir? 4.500 cm³ kaç litredir?

Çözümü gösterÇözümü gizle
  1. 1 m² = 10.000 cm²: 0,6 · 10.000 = 6.000 cm².
  2. 1 L = 1.000 cm³: 4.500 ÷ 1.000 = 4,5 L.

6.000 cm² ve 4,5 L

Tam konu anlatımında neler var?

4 adım adım sahne, 14 çözümlü örnek, 10 soruluk “Kendini dene” sınaması, kısa tarih ve özet. Bölümler:

  1. Ölçek nedir?
  2. Birim dönüşümleri
  3. Deney: haritada alan
  4. Deney: kat planı
  5. Alan ve hacim oranı
  6. Maket
  7. Uzayda ölçek

Çevre, Alan ve Hacim Ölçme: sık sorulanlar

Çevre, Alan ve Hacim Ölçme kaçıncı sınıf konusu?

12. sınıf konusudur. MEB öğretim programında “Ölçme” ünitesinde, “Çevre, Alan ve Hacim Ölçme” adıyla yer alır.

Çevre, Alan ve Hacim Ölçme TYT’de mi, AYT’de mi?

Temel düzey kazanımıdır; konu çizgimizde yalnız TYT Temel Matematik’te yer alır.

Tam konu anlatımı nasıl açılır?

Ücretsiz üye olup giriş yapınca portalda bu konu açılır: 4 adım adım sahne, 14 çözümlü örnek ve 10 soruluk sınama. Hesabın yoksa ücretsiz üye ol; üyelik hiçbir zaman ücretli bir pakete bağlanmaz.

Hikâyesi blogda

Bütün TYT konuları ve soru dağılımı: TYT Matematik konuları.